COVID vaccinatie tijdens zwangerschap en rondom kinderwens

29 november 2021
Algemeen
Ziekenhuis
Gynaecologie
Thuiszorg
Wonen & Zorg

 Een advies is van de gynaecologen van ZorgSaam.

We bemerken veel onrust en onzekerheid in de praktijk omtrent het vaccineren tijdens zwangerschap en ook bij koppels met kinderwens. Omdat het een belangrijke groep is waarbij de gevolgen van een COVID -19 infectie zwaarwegende gevolgen kunnen hebben, willen wij hierbij nogmaals onderstrepen dat vaccinatie tegen COVID-19 infectie veilig en verantwoord toe te passen is in deze groepen. Hieronder een toelichting.

Inmiddels zijn er sedert vorig jaar reeds een aantal landelijke adviezen hieromtrent uitgebracht en verspreid onder de bevolking en  is ongeveer zo’n 20% van de zwangere vrouwen gevaccineerd. In Engeland waar de meer besmettelijke delta-variant eerder werd aangetroffen, is 80% van de zwangere vrouwen die met Corona in het ziekenhuis liggen, niet gevaccineerd.

Hierbij speelt waarschijnlijk de tegenstrijdige informatie over vaccinatie bij zwangerschap een belangrijke rol. Aanvankelijk werd, door gebrek aan studies bij zwangere vrouwen, geadviseerd om enkel bij hoog-risico zwangeren (chronische luchtweg -of longproblemen, hartproblemen, diabetes mellitus, verminderde weerstand agv immunosuppressie) te vaccineren. Inmiddels tonen meerdere studies aan dat vaccinatie bij zwangerschap juist aan te raden is.

Met de komst van de delta variant werden meer opnames gezien van zwangere vrouwen. Reden hiervoor is waarschijnlijk omdat zwangere vrouwen sowieso al gevoeliger zijn voor een virusinfectie omdat je lichaam een topsport bedrijft. Je hart werkt harder en je longen ook. Daarnaast is je longinhoud ook kleiner omdat je middenrif omhoog gaat tijdens je zwangerschap.

Recent is aangetoond dat het coronavirus ook de placenta kan binnendringen en kan leiden tot ernstige ontstekingen en verdikkingen. Dit kan resulteren in een placenta die niet meer werkt. De placenta is belangrijk voor de uitwisseling van zuurstof en voedingsstoffen tussen moeder en de ongeboren baby. Als deze toevoer stokt, kan dat levensgevaarlijk zijn voor het ongeboren kind. Of een corona-vaccinatie helpt tegen deze ernstige placenta besmetting is nog onduidelijk. We weten wel dat vrouwen die zwanger zijn een drie keer hogere kans hebben om door besmetting met het coronavirus op de intensive care te belanden en aan de beademing te moeten dan vrouwen uit dezelfde leeftijdsgroep die niet zwanger zijn. Daarnaast hebben ze een 1,7 keer hogere kans op overlijden vergeleken met niet-zwangeren van dezelfde leeftijd.

Vaak is het de angst dat het kind er iets aan over houdt aan de vaccinatie wat we uiteraard begrijpen, maar doordat er inmiddels een hele grote groep vrouwen reeds gevaccineerd is (150.000 VS en 51.000 UK) weten we dat er geen belangrijke bijwerkingen zijn van het vaccin wat we geven tijdens zwangerschap.

Als je begrijpt hoe de coronavaccins werken stelt dat vaak al gerust. Vaccins waarschuwen je lichaam alleen om alvast de juiste wapens tegen een bepaald virus klaar te leggen. Sommige vaccins doen dat met een ‘levend’, verzwakte versie van het virus, zoals het vaccin tegen Rode Hond – dat raden wij tijdens de zwangerschap af. De coronavaccins bevatten echter géén verzwakt coronavirus, maar een code voor een coronavirus-eiwit, verpakt in een onschuldig verkoudheidsvirus (het AstraZeneca-vaccin, een zogeheten vectorvaccin), of verpakt in vetbolletjes (de BioNTech/Pfizer- en Moderna-vaccins, zogeheten mRNA-vaccins), waar je zelf niet ziek van wordt. Los van de gebruikelijke bijwerkingen natuurlijk, zoals je niet lekker voelen in de dagen na de prik.

Hoe zit het met koppels die zwanger willen worden?  Inenting tegen corona heeft geen invloed op de vruchtbaarheid van man of vrouw. Zwangere vrouwen die het coronavirus oplopen hebben tot drie keer grotere kans, vergeleken met niet-zwangeren, om op de IC terecht te komen. Maar, die kans is voor niet-zwangeren al heel klein. Als je kijkt naar de aantallen, dan is drie keer heel weinig nog steeds erg weinig. Hoogleraar virologie Marion Koopmans benadrukte ook dat je prima zwanger kunt worden als je (nog) niet gevaccineerd bent tegen corona.

 

"Vaccinatie heeft geen invloed op de vruchtbaarheid of IVF-behandelingen."

Door de beroepsverenigingen NVOG en KNOV wordt het belang voor vaccineren inmiddels breed gedragen. Recent verscheen ook een interview met een Gynaecoloog-perinatoloog uit Erasmus MC waarbij diverse vragen over dit item werden beantwoord op korte en duidelijke wijze welke aan te bevelen is om eens door te lezen.

 

Onderstaande bronnen zijn beschikbaar online: