Onderzoek dikke darm (coloscopie)

Uw arts (de aanvrager van dit onderzoek), heeft voorgesteld om een coloscopie te doen. Op deze pagina leest u meer informatie over dit onderzoek, de voorbereiding en wat u na afloop kan verwachten.

Onderzoekslocatie:

O  De Honte, Terneuzen

     o   met dagopname: melden bij de dagverpleging scopieafdeling op afdeling C1

     o   poliklinisch: bij de endoscopieafdeling, route 98

Meenemen naar het onderzoek

  • patiëntenkaart     
  • Lijst met namen van de medicijnen die u op dit moment gebruikt         

Wat is een coloscopie

De medische term voor de dikke darm is colon. Scopie is van het Griekse woord kijken afgeleid. Bij een coloscopie kijkt de scopist (de arts die het onderzoek uitvoert) in uw endeldarm, dikke darm en eventueel een klein stukje van de dunne darm. Het onderzoek wordt uitgevoerd met een endoscoop, een flexibele slang met een doorsnede van 13 mm. De endoscoop wordt via de anus tot aan de dunne darm geschoven. Aan het uiteinde van de slang zitten een lampje en een camera. Er kunnen stukjes weefsel (biopten) worden weggenomen voor verder onderzoek. Dit is niet pijnlijk. Grotere ingrepen kunnen ook via de endoscoop gebeuren, o.a. verwijderen van poliepen en behandelen van bloedingen. De beelden die de camera maakt zijn te zien op een beeldscherm en er kunnen foto’s gemaakt worden. Tijdens het onderzoek kunt u meekijken naar deze beelden. Van elk onderzoek wordt een schriftelijk verslag gemaakt wat naar uw behandelend arts wordt verstuurd.

Gemiddeld duurt een coloscopie 30 minuten. Wanneer tijdens het onderzoek extra ingrepen worden uitgevoerd, dan duurt het onderzoek langer.

Patiënten die medicijnen gebruiken

  • Als u medicijnen gebruikt, dan is het belangrijk dat u dit van tevoren met uw arts bespreekt. Deze kan u vertellen of u met deze medicijnen moet stoppen en vanaf wanneer. 
  • Bloedverdunnende medicijnen moeten soms gestopt worden. 
  • Patiënten met diabetes (suikerziekte). Het gebruik van insuline moet u overleggen met uw arts.
  • Parkinsonpatiënten kunnen hun medicijnen (sinemet) gewoon innemen.
  • Als u ijzertabletten gebruikt, is het noodzakelijk om deze ten minste één week voor het onderzoek tijdelijk te stoppen.
  • Houd er rekening mee dat als u de anticonceptiepil slikt, deze door het laxeren niet voldoende bescherming meer biedt.

Patiënten met een stoma

Voor mensen met een stoma verloopt het onderzoek en de voorbereiding soms anders dan in deze brochure staat. Uw arts/ stomaverpleegkundige zal u hierover informeren. Vraag naar een speciaal stomazakje bij de arts/stomaverpleegkundige.

De voorbereiding

Een nauwkeurige inspectie is alleen mogelijk als de dikke darm goed schoon is. Hiervoor is het noodzakelijk dat u onze richtlijnen voor de voorbereiding goed opvolgt. Als u niet minimaal 1x per dag ontlasting heeft moet u bisocodyl innemen vanaf de dag dat u met het dieet begint (vier dagen voor uw onderzoek). Dit kunt u kopen bij de drogist. Neem iedere dag 1 tabletje.

4 dagen voor het onderzoek begint u met een vezelarm dieet.

Daarnaast krijgt u een recept voor Moviprep waarmee u 2 x 1 liter laxeerdrank kunt maken. De dag vóór het onderzoek drinkt u hiervan 1 liter, en in de (vroege) ochtend op de dag van het onderzoek drinkt u nog een liter van het laxeermiddel.   Krijgt u als voorbereiding het medicijn Picoprep of Pleinvue, dan krijgt u van ons extra informatie voor het gebruik hiervan. 

Make-up, nagellak, gelnagels en piercings moet u verwijderen. Sieraden en waardevolle bezittingen kunt u het best thuislaten. Tijdens het onderzoek is het dragen van sieraden niet toegestaan.

Het vezelarm dieet wat wel/niet

Broodmaaltijden:

Wel:

  • beschuit en wit brood met margarine/boter
  • yoghurt (zonder muesli/havermout etc.)
  • (smeer)kaas, vleeswaren, hagelslag, chocolade, pasta, stroop

Niet:

  • brood met zaden en of pitjes, geen volkorenbrood of ontbijtgranen
  • pindakaas, jam met stukjes/pitjes

 

Warme maaltijden:

Wel:

  • Gemixte of gezeefde soep/bouillon
  • Aardappelen, witte rijst, spaghetti en macaroni
  • Vlees, vis, kip en eieren
  • Goed gaar gekookte bietjes, bloemkool, broccoli, wortelen en appelmoes (zonder stukjes)
  • Avocado en tofu

Niet:

  • Soep met stukjes groenten
  • Volkoren en meergranen pasta, zilvervliesrijst
  • Asperges, bleekselderij, kool, rauwkost, (snij-, sperzie-)bonen, prei, erwten, spinazie
  • peulvruchten, maïs, champignons, tomaten, taugé, ui, knoflook

Fruit en desserts

Wel:

  • Pap, vla, kwark en yoghurt zonder stukjes fruit en/of pitjes uit een pak
  • Peer en/of banaan. De dag voor het onderzoek geen fruit meer!

Niet:

  • Gedroogde vruchten en gedroogd fruit, noten
  • Sinaasappel, grapefruit, mandarijn, ananas, kiwi en fruit met pitjes/vezels

De dag vóór het onderzoek

Als Moviprep wordt voorgeschreven, dan volgt u de instructie op zoals hieronder beschreven. (De uitleg van de bijsluiter van de apotheek wijkt af van onze instructies). Krijgt u als voorbereiding het medicijn Picoprep of Pleinvue, dan krijgt u van ons extra informatie voor het gebruik hiervan. 

  • De avond voor het onderzoek mag u nog een vloeibare avondmaaltijd gebruiken. Dit kan zijn: gezeefde of gemixte soep, yoghurt ( zonder stukjes fruit en/of pitjes), of vla
  • Vanaf het moment dat u met de inname van Moviprep begint mag u niets meer eten tot na het onderzoek.
  • Tussen 20:00 en 22:00 uur drinkt u 1 liter Moviprep. (Als u wenst mag u ook eerder beginnen met laxeren, bijvoorbeeld tussen 18.00 en 20.00 uur).
  • Het is noodzakelijk om daarbij minstens een 1 liter heldere drank te drinken. De volgende dranken (helder vloeibaar) zijn toegestaan: water, appelsap, limonadesiroop en thee. Geen koolzuurhoudende dranken en geen melkproducten en koffie!

Enkele tips voor het drinken van de Moviprep:

  • De Moviprep en de heldere drank kunt u afwisselend drinken.
  • Drink het gekoeld.
  • Doe er een scheutje limonadesiroop door (geen rode limonadesiroop)
  • Gebruik tussendoor suikervrije kauwgom.

Uw ontlasting zal steeds dunner worden en mogelijk krijgt u buikpijn en krampen. Het kan enige uren duren voor u reageert op het laxeermiddel. De reactie op het medicijn verschilt namelijk van persoon tot persoon. Uiteindelijk is het de bedoeling dat uw ontlasting waterdun (zonder stukjes/ brokjes) en vrijwel helder/ geel is. Dat is een teken dat uw darm goed schoon is. Het is van belang dat u alles opdrinkt. Als de darm niet goed schoon is kan het onderzoek mogelijk niet plaatsvinden of wordt het onderzoek eventueel stopgezet.

De dag van het onderzoek

De dag van het onderzoek mag u geen ontbijt nuttigen. Uw medicijnen hoeft u niet in te nemen.   

Heeft u het onderzoek vóór 10.00 uur:

Tussen 5.00 uur tot 7.00 uur drinkt u weer 1 liter Moviprep + minstens 1 liter heldere drank. Het is echt van belang dat u alles opdrinkt. U mag nog heldere vloeistof naar keuze drinken tot twee uur voor het onderzoek.

Heeft u het onderzoek tussen 10.00 uur en 12.00 uur:

Tussen 6.00 uur tot 8.00 uur drinkt u weer 1 liter Moviprep + minstens 1 liter heldere drank. Het is echt van belang dat u alles opdrinkt. U mag nog heldere vloeistof naar keuze drinken tot twee uur voor het onderzoek.

Heeft u het onderzoek na de middag (vanaf 13:00 uur):

Tussen 8.00 tot 10.00 uur drinkt u weer 1 liter Moviprep + minstens 1 liter heldere drank. Het is echt van belang dat u alles opdrinkt. U mag nog heldere vloeistof naar keuze drinken tot twee uur voor het onderzoek.

Roesje

Een coloscopie wordt doorgaans met een roesje gedaan, ook wel ‘sedatie’ genoemd. Het roesje spreekt de arts van te voren met u af. Observatie op dagverpleging is nodig als het onderzoek met een roesje gebeurt. Dagverpleging reserveert hiervoor een bed. Op de dag van het onderzoek zelf kan men niet meer besluiten om een roesje te krijgen vanwege de beschikbaarheid van bedden en verpleegkundigen. Voor het roesje gebruiken we Midazolam. Dit is een rustgevend en slaap bevorderend medicijn.

Door het roesje voelt u zich meer ontspannen en voelt u minder pijn en angst. Het effect van een roesje verschilt per persoon. Sommige mensen vallen in slaap, terwijl anderen alleen wat versuft zijn. U bent nog in staat om aanwijzingen van de scopist op te volgen en kunt zich bijvoorbeeld omdraaien als dat nodig is. Tijdens de coloscopie met roesje controleert een verpleegkundige uw bloeddruk, hartslag en ademhaling. Dit gebeurt met een knijper op één van uw vingers en een bloeddrukmeter. Een bijwerking van de medicatie die kan optreden, is dat u slechter gaat doorademen (ademhalingsdepressie) met zuurstoftekort in het bloed als gevolg. Als dit gebeurt, is zuurstoftoediening noodzakelijk.

De medicijnen beïnvloeden uw (rij)gedrag, daarom mag u de rest van de dag niet aan het verkeer deelnemen en mag u geen belangrijke beslissingen nemen of gevaarlijk werk doen. Wanneer u sedatie heeft gekregen mag u niet alleen naar huis en is begeleiding nodig.

De dagverpleging

Op het afgesproken tijdstip meldt u zich bij de afdeling C1. Daar wordt u opgenomen en krijgt u een bed toegewezen. Trek een T-shirt met korte mouwen aan, dan mag u deze aanhouden en hoeft u geen operatiejasje aan. Ook worden er een aantal metingen verricht en krijgt u een infuusnaaldje in de arm. Neem geen kostbaarheden mee naar het ziekenhuis. 

Als u aan de beurt bent, wordt u op het bed naar de onderzoekskamer gebracht.

Time-Out procedure

Binnen ZorgSaam besteden we veel zorg aan veiligheid. De time-out procedure is een checklijst om de laatste details voor een operatie te controleren. Tijdens het hele proces vragen we herhaaldelijk naar o.a. uw naam, geboortedatum, welke ingreep u zult ondergaan en of u allergieën heeft. Dit alles om er voor te zorgen dat de juiste patiënt de juiste procedure ondergaat.

Het onderzoek

In de behandelkamer zijn de arts en de verpleegkundigen aanwezig. Daar krijgt u het roesje toegediend. U moet op uw linkerzijde gaan liggen. Voor het onderzoek voelt de scopist met de vinger in de anus, waarna de endoscoop met behulp van glijmiddel naar binnen gebracht wordt en opgeschoven tot bij de dunne darm. Soms moet u van houding veranderen en wordt er door de verpleegkundige met de hand op de buik geduwd; dit is nodig om de darmen te ondersteunen. Dit duwen kan als pijnlijk worden ervaren.

De scopist blaast via de endoscoop CO2 gas in. De darm gaat daardoor wijd openstaan, zo is de darmwand goed zichtbaar voor de arts. De ingeblazen CO2 wordt grotendeels door de darm opgenomen.

Na het onderzoek

Na het onderzoek gaat u ongeveer nog drie kwartier terug naar de dagverpleging op C1. Daar houden ze u in de gaten. Bent u weer helemaal wakker en gaat alles goed, dan krijgt u wat te eten en kunt u naar huis. De verpleegkundige kan u vertellen hoe het onderzoek verlopen is en wat er gedaan is. In totaal duurt het onderzoek gemiddeld 2-3 uur (vanaf opname tot ontslag) .

Het is mogelijk dat u na het onderzoek wat krampen heeft en een wind moet laten. Dat is heel normaal bij dit onderzoek, u hoeft zich hier niet voor te schamen. Hou de winden vooral niet op. Door het ophouden kunt u meer last krijgen van krampen.

U mag in principe weer alles eten en drinken. Het is verstandig om het op de dag van het onderzoek verder rustig aan te doen. De eerste tijd na het onderzoek kunt u last hebben van buikpijn, darmkrampen, een opgeblazen gevoel en winderigheid. Dit is normaal en wordt meestal veroorzaakt door de ingeblazen lucht. Het is belangrijk dat u die lucht snel kwijtraakt. Dit doet u door winden te laten. De pijn is dan vaak snel weer weg. Als uw arts een poliep of een stukje weefsel heeft weggehaald, dan kunt u wat bloed verliezen. De verpleegkundige van de afdeling zal u instructies geven waar u dan op moet letten als u terug thuis bent.

Normaal gesproken verminderen en verdwijnen bovengenoemde klachten binnen enkele dagen. Als het bloedverlies langer aanhoudt, de bloeding heviger wordt, de pijn toeneemt bij koorts of bij twijfel altijd contact opnemen met uw huisarts of de HAP.

Omdat het onderzoek onder sedatie wordt gedaan, moet u na afloop van het onderzoek door een familielid of kennis vanaf de dagverpleging naar huis gebracht worden. Het is wettelijk niet toegestaan om op de dag van het onderzoek zelfstandig aan het verkeer deel te nemen. U mag die dag niet zelf een auto, motorfiets of fiets besturen, u mag ook niet zonder begeleiding met openbaar vervoer of taxi reizen.

De uitslag van het onderzoek

Wanneer tijdens het onderzoek stukjes weefsel (poliepen/ biopten) zijn weggenomen, worden deze opgestuurd naar het pathologisch laboratorium. De uitslag is na 1 week bekend bij uw arts.

Complicaties

Complicaties bij een coloscopie komen zelden voor. Wanneer één of meerdere poliepen tijdens het onderzoek worden verwijderd, neemt het risico van de ingreep iets toe. Er is dan een kans dat er een nabloeding ontstaat. Deze stopt meestal vanzelf maar een opname in het ziekenhuis kan noodzakelijk zijn. Het komt zelden voor dat er na verwijdering van de poliep een gaatje in de darm ontstaat (perforatie). Hiervoor moet dan eventueel endoscopisch of operatief worden ingegrepen. De kans op complicaties is kleiner naarmate de darm schoner is. Dit benadrukt nogmaals het belang van een goede voorbereiding. Bij aanhoudende pijn na het onderzoek moet u contact zoeken met uw arts.

Uw afspraak verzetten of een vraag?

Voor het verzetten of afzeggen van uw afspraak of als u vragen heeft over het onderzoek kunt u bellen met de secretaresse van de polikliniek MDL/interne. Zij is van maandag tot en met vrijdag van 08:30 - 16:30 uur bereikbaar op het volgende telefoonnummer: 0115-688573.  Als u uw vraag per email stuurt naar scopieafdeling@zzv.nl dan krijgt u binnen twee werkdagen antwoord. Heeft u dringende vragen die niet kunnen wachten, dan kunt u contact opnemen met uw behandelend arts.

 

Augustus 2021